Tags: maehongson, แม่ฮ่องสอน
อำเภอสบเมย เป็นหนึ่งในอำเภอของจังหวัดแม่ฮ่องสอน เป็นอำเภอที่เล็กที่สุดของจังหวัดแม่ฮ่องสอน มีอาณาบริเวณติดกับจังหวัดตาก ที่อำเภอท่าสองยาง ด้วยความที่เป็นอำเภอเล็กมากจึงไม่ใคร่เป็นที่รู้จักเลื่องลือกันมากในหมู่นักท่องเที่ยว ตลอดจนสิ่งอำนวยความสะดวกที่ยังไม่อยู่ในระดับมาตรฐานมากนัก แต่ถึงอย่างไรก็ตามถ้าจะกล่าวกันถึงทางด้านความงามของธรรมชาติและแหล่งท่องเที่ยวแล้ว อำเภอสบเมยก็ดูเหมือนจะไม่เป็นรองอำเภออื่นๆ เพราะนอกเหนือจากธรรมชาติที่งดงามแล้ว สบเมยยังเป็นอำเภอที่สะท้อนให้เห็นวิถีชีวิตอันเรียบง่ายในการเป็นอยู่ของชาวบ้าน และยังคงความดั้งเดิมตามแบบฉบับให้นักท่องเที่ยวที่สนใจในเรื่องอนุรักษ์วัฒนธรรมและธรรมชาติให้ได้เที่ยวชมและศึกษากันอย่างทั่วถึง
สบเมย ได้รับการยกฐานะเป็นกิ่งอำเภอเมื่อวันที่1 เมษายน 2527 โดยแยกการปกครองจากอำเภอแม่สะเรียง โดยมีพื้นที่การปกครองอยู่ 3 ตำบลคือตำบลสบเมย ตำบลแม่คะตวน และตำบลกองก๋อย บนเนื้อที่ 1,177 ตารางกิโลเมตร แล้วต่อมาได้รับการอนุมัติตำบลอีก 3 ตำบล คือ ตำบลแม่สวด ตำบลแม่สามแลบ (แยกจากตำบลสบเมย) ตำบลป่าโปง (แยกจากตำบลกองก๋อย) แล้วในปี 2536 ได้มีประกาศราชกิจจานุเบกษา ลงวันที่ 3 พฤศจิกายน 2536 เล่มที่ 110 ตอนที่ 179 ยกฐานะจากกิ่งอำเภอมาเป็นอำเภอแล้วมีผลบังคับใช้ในวันที่ 4 พฤศจิกายน 2536 เป็นต้นมา
อำเภอสบเมย เป็นอำเภอหนึ่งในจังหวัดแม่ฮ่องสอนและเป็นอำเภอที่มีประวัติศาสตร์อันยาวนานกว่า 500 ปี มีแม่น้ำสายสายสำคัญไหลผ่านสองสาย คือ แม่น้ำยวมและแม่น้ำสาละวิน ซึ่งเป็นที่รู้จักของคนทั่วไปทั้งในประเทศและต่างประเทศ เนื่องจากแม่น้ำสายนี้กั้นพรหมแดนระหว่างประเทศไทยกับสหภาพเมียนม่าร์ (พม่า) อำเภอสบเมยมีลักลักษณะภูมิประเทศส่วนใหญ่เป็นภูเขาจึงทำให้มีธรรมชาติที่สวยงาม ร่มรื่น เหมาะแก่การท่องเที่ยวและพักผ่อนเป็นอย่างยิ่ง
คำขวัญของอำเภอสบเมย
สุดแดนสาละวิน แดนดินพริกกระเหรี่ยง ลือเลื่องครูบาผาผ่า งามตาแม่น้ำเงา ขุนเขาธรรมชาติ ใจสะอาดคนสบเมย
ประวัติความเป็นมาของอำเภอสบเมย
สบ หมายถึง พบ,บรรจบ
เมย หมายถึง ชื่อแม่น้ำสายหนึ่ง(แม่น้ำเมย)ที่มาบรรจบกับน้ำสาละวิน ซึ้งเป็นที่รู้จักของคนทั่วไปใน ประเทศและต่างประเทศเนื่องจากแม่น้ำสายนี้กั้นพรหมแดนระหว่างประเทศไทยกับสหภาพเมียนม่าร์ (พม่า) ดังนั้น สบเมย หมายถึง สถานที่มาบรรจบของแม่น้ำเมยกับแม่น้ำสาละวิน
อำเภอสบเมย เป็นอำเภอที่แยกออกมาจากอำเภอแม่สะเรียง ประวัติศาสตร์จึงร่วมกับอำเภอแม่สะเรียงเรื่อยมา อำเภอสบเมย คำว่า สบเมย เป็นชื่อตำบลหนึ่งของอำเภอแม่สะเรียงในอดีต ซึ่งอำเภอแม่สะเรียง เดิมชื่อ “เมืองยวม” หรือ “ยวมใต้” เริ่มปรากฏในแผนที่ราวปี พ.ศ. 1998
จากหลักฐานพงศาวดารโยนก เมืองยวมใต้มีฐานะเป็นเมืองหน้าด่านตั้งแต่ พ.ศ. 1997 เรียกชื่อว่า “เมืองยวมตะวันตกเชียงใหม่” ในปี พ.ศ. 2332 แม่สะเรียงเกือบเป็นเมืองร้าง ซึ่งในใบลานหนังสือล้านนากล่าวว่า ขณะนั้นมีบ้านอยู่ประมาณ 200 หลังคาเรือน ใน 8 หมู่บ้าน เฉพาะในตัวเมืองมีคนประมาณ 10-12 ครัวเรือนเท่านั้น เนื่องจากถูกพวกยางแดงรบกวน ปล้นสะดมเป็นประจำ ทางการในสมัยนั้นต้องนำลูกวัวไปแลกตัวเชลย คือ วัว 7 ตัว แลกผู้ชายคนหนึ่ง ใช้วัว 8-10 ตัว แลกผู้หญิงคนหนึ่ง (สินค้าขณะนั้นมีเพียง วัวดำ ลูกน้ำ ดีบุก ครั่ง) พ.ศ. 2443 ทางราชการเปลี่ยนฐานะจากเมืองบริเวณเชียงใหม่ตะวันตก ต่อมาใน ปี พ.ศ. 2448 ได้ยกฐานะขึ้นมาเป็นอำเภอ เรียกชื่อว่า “อำเภอเมืองยวม” โดยอาศัยชื่อลำน้ำยวม
ต่อมาเปลี่ยนเป็น “อำเภอยวม” จนถึงปี พ.ศ.2467 ทางราชการเห็นว่า ชื่อไปพ้องกับอำเภอขุนยวม จึงเปลี่ยนเป็นอำเภอแม่สะเรียง ตามชื่อของแม่น้ำที่ไหลผ่านตัวอำเภอ คือ แม่น้ำแม่สะเรียง
สบเมย ได้รับการยกฐานะเป็นกิ่งอำเภอเมื่อวันที่ 1 เมษายน 2527 โดยแยกการปกครองจากอำเภอแม่สะเรียง โดยมีพื้นที่การปกครองอยู่ 3 ตำบลคือ ตำบลสบเมย ตำบลแม่คะตวนและตำบลกองก๋อย บนเนื้อที่ 1,177 ตารางกิโลเมตร แล้วต่อมาได้รับการอนุมัติตำบลอีก 3 ตำบล คือ ตำบลแม่สวด ตำบลแม่สามแลบ (แยกจากตำบลสบเมย) ตำบลป่าโปง (แยกจากตำบลกองก๋อย) แล้วในปี 2536 ได้มีประกาศราชกิจจานุเบกษา ลงวันที่ 3 พฤศจิกายน 2536 เล่มที่ 110 ตอนที่ 179 ยกฐานะจากกิ่งอำเภอมาเป็นอำเภอแล้วมีผลบังคับใช้ในวันที่ 4 พฤศจิกายน 2536 เป็นต้นมา
ที่ตั้งและอาณาเขต
อำเภอสบเมยตั้งอยู่ทางทิศเหนือของประเทศไทยห่างจากกรุงเทพฯประมาณ 964 กิโลเมตร โดยมีอาณาเขตติดต่อกับพื้นที่อื่นๆ ดังต่อไปนี้
ทิศเหนือ ติดต่อกับ อำเภอแม่สะเรียง จังหวัดแม่ฮ่องสอน
ทิศตะวันออก ติดต่อกับ อำเภออมก๋อยและอำเภอฮอดจังหวัดเชียงใหม่
ทิศตะวันตก ติดต่อกับ จังหวัดผาปูน รัฐกอทูเล (กะเหรี่ยง) ของประเทศเมียนมาร์ (พม่า)
ทิศใต้ ติดต่อกับ อำเภอท่าสองยางจังหวัดตาก
ลักษณะทางภูมิศาสตร์
อำเภอสบเมยเป็นอำเภอเล็กๆ ทางตอนใต้ของจังหวัดแม่ฮ่องสอน ซึ่งมีระยะห่างจากตัวจังหวัดประมาณ 190 กิโลเมตร สภาพทั่วไปของอำเภอสบเมยเป็นภูเขาสลับซับซ้อน คิดเป็นร้อยละ 90 ของพื้นที่หรือประมาณ 1,059 ตารางกิโลเมตร และมีพื้นที่ราบคิดเป็นร้อยละ 10 ของพื้นที่ หรือประมาณ 118 ตารางกิโลเมตร โดยมีแม่น้ำหลายสายที่สำคัญได้แก่ แม่น้ำยวม แม่น้ำเงา แม่น้ำเมย และแม่น้ำสาละวิน
การเมืองการปกครอง
อำเภอสบเมย แบ่งเขตการปกครองท้องที่ออกเป็น 6 ตำบล 58 หมู่บ้าน ดังต่อไปนี้…
++ 1. ตำบลแม่คะตวน มีหมู่บ้านจำนวน 8 หมู่บ้าน ได้แก่…
หมู่ที่ 1 บ้านผาผ่า
หมู่ที่ 2 บ้านไหม้
หมู่ที่ 3 บ้านแม่เกาะ
หมู่ที่ 4 บ้านแม่ออกใต้
หมู่ที่ 5 บ้านคอนผึ้ง
หมู่ที่ 6 บ้านแม่ออกกลาง
หมู่ที่ 7 บ้านแพะ
หมู่ที่ 8 บ้านอุมดาเหนือ
++ 2. ตำบลสบเมย มีหมู่บ้านจำนวน 12 หมู่บ้าน ได้แก่…
หมู่ที่ 1 บ้านเลโค๊ะ
หมู่ที่ 2 บ้านแม่คะตวน
หมู่ที่ 3 บ้านขุนแม่คะตวน
หมู่ที่ 4 บ้านห้วยกองมูล
หมู่ที่ 5 บ้านแม่ทะลุ
หมู่ที่ 6 บ้านซื่อมื่อ
หมู่ที่ 7 บ้านแม่ลามาหลวง
หมู่ที่ 8 บ้านทียาเพอ
หมู่ที่ 9 บ้าน้ำออกฮู
หมู่ที่ 10 บ้านปู่แก้ว
หมู่ที่ 11 บ้านทีฮือลือ
หมู่ที่ 12 บ้านกลอโค๊ะ
++ 3. ตำบลกองก๋อย มีหมู่บ้านจำนวน 9 หมู่บ้าน ได้แก่…
หมู่ที่ 1 บ้านกองก๋อย
หมู่ที่ 2 บ้านผาเยอร์
หมู่ที่ 3 บ้านแม่แพหลวง
หมู่ที่ 4 บ้านห้วยเกี๋ยง
หมู่ที่ 5 บ้านแม่แพน้อย
หมู่ที่ 6 บ้านห้วยวอก
หมู่ที่ 7 บ้านท่าฝาย
หมู่ที่ 8 บ้านทะโลงเหนือ
หมู่ที่ 9 บ้านกองต๊อก
++ 4. ตำบลแม่สวด มีหมู่บ้านจำนวน 12 หมู่บ้าน ได้แก่…
หมู่ที่ 1 บ้านแม่สวด
หมู่ที่ 2 บ้านห้วยม่วง
หมู่ที่ 3 บ้านแม่เลาะ
หมู่ที่ 4 บ้านแม่หลุย
หมู่ที่ 5 บ้านอุมโล๊ะ
หมู่ที่ 6 บ้านแม่แฮด
หมู่ที่ 7 บ้านแม่หาด
หมู่ที่ 8 บ้านแม่สวดใหม่
หมู่ที่ 9 บ้านนาดอย
หมู่ที่ 10 บ้านสบโขง
หมู่ที่ 11 บ้านแม่แพใหญ่
หมู่ที่ 12 บ้านกอบิคี
++ 5. ตำบลป่าโปง มีหมู่บ้านจำนวน 7 หมู่บ้าน ได้แก่…
หมู่ที่ 1 บ้านป่าโปง
หมู่ที่ 2 บ้านกองแปเหนือ
หมู่ที่ 3 บ้านต้นงิ้วเหนือ
หมู่ที่ 4 บ้านห้วยหมูเหนือ
หมู่ที่ 5 บ้านห้วยเหี๊ยะ
หมู่ที่ 6 บ้านแม่ลายจอลา
หมู่ที่ 7 บ้านห้วยกุ้ง
++ 6. ตำบลแม่สามแลบ มีหมู่บ้านจำนวน 10 หมู่บ้าน ได้แก่…
หมู่ที่ 1 บ้านแม่สามแลบ
หมู่ที่ 2 บ้านแม่ตอละ
หมู่ที่ 3 บ้านสิวาเดอ
หมู่ที่ 4 บ้านสบเมย
หมู่ที่ 5 บ้านบุญเลอ
หมู่ที่ 6 บ้านปู่ทา
หมู่ที่ 7 บ้านแม่ลามาน้อย
หมู่ที่ 8 บ้านห้วยกระต่าย
หมู่ที่ 9 บ้านกอมูเดอ
หมู่ที่ 10 บ้านห้วยแห้ง
ลักษณะภูมิอากาศ
เนื่องจากพื้นที่ทั่วไปของอำเภอสบเมย เป็นภูเขา ป่าไม้ และมีแม่น้ำ จึงทำให้อากาสค่อนข้างหนาวเย็น ฤดูร้อนเริ่มตั้งแต่เดือนกุมภาพันธ์ถึงเดือนพฤษภาคม อุณหภูมิเฉลี่ยประมาณ 35 องศาเซลเซียล ฤดูฝนเริ่มตั้งแต่เดือนมิถุนายนถึงเดือนตุลาคม พื้นที่ในด้านทิศตะวันตก จะมีฝนชุกกว่าในส่วนอื่น ฤดูหนาวเริ่มตั้งแต่เดือนพฤศจิกายน รือเดือนมกราคม ฤดูหนาวอากาศหนาวในเวลากลางคืน
ประชากร
อำเภอสบเมยแบ่งออกเป็น 6 ตำบล 58 หมู่บ้าน โดยการปกครองในรูปแบบขององค์การบริหารส่วนตำบลทั้ง 6 ตำบล ได้แก่ ตำบลแม่สวด ตำบลสบเมย ตำบลแม่สามแลบ ตำบลกองก๋อย ตำบลแม่คะตวน และตำบลป่าโปง
ประชากรของอำเภอสบเมยมีด้วยกัน 2 เผ่าใหญ่ๆ คือ ชาวไทยภูเขา (กะเหรี่ยง) คิดเป็นร้อยละ 60 และคนพื้นราบคิดเป็นร้อยละ 40 ของจำนวนประชากรทั้งหมด ประมาณ 4 หมื่นกว่าคน
สถานที่ท่องเที่ยว
อำเภอสบเมย เป็นท้องที่ที่เต็มไปด้วยป่าเขา แม่น้ำ และน้ำตก จึงทำให้มีธรรมชาติงดงาม และมีสถานที่ท่องเที่ยวหลายแห่งด้วยกันคือ…
1. ล่องเรือบ้านแม่สามแลบถึงบ้านสบเมย บ้านแม่สามแลบ หมู่ที่ 1 และบ้านสบเมยหมู่ที่ 4 ตำบลแม่สามแลบ เป็นหมู่บ้านชายแดนไทย – สหภาพเมียนมาร์ ห่างจากที่ว่าการอำเภอสบเมยประมาณ 62 กิโลเมตร ตั้งอยู่บริเวณริมแม่น้ำสาละวิน สามารถร่องเรือชมทิวทัศน์ อันวิจิตรงดงาม เช่น หาดทรายสองฝั่งไทย – สหภาพเมียนมาร์ ซึ่งสามารถล่องเรือชมทิวทัศน์ได้เป็นระยะทางยาวถึง 45 กิโลเมตร
2. อุทยานแห่งชาติแม่น้ำเงา แหล่งท่องเที่ยวที่โดดเด่นสวยงามด้วยพืชพรรณไม้และสัตว์ป่าที่ยังคงอนุรักษ์ไว้ มีป่าเขาน้ำตกให้เที่ยวชมมากมายและสามารถเดินป่าศึกษาธรรมชาติที่มีความหลากหลายทางชีวภาพสูงได้อย่างคุ้มค่า
3. ล่องแก่งแม่น้ำเงา โดยเริ่มที่บ้านสบเงา อันเป็นบ้านบริวารของบ้านแม่สวด หมู่ที่ 8 ตำบลแม่สวด เป็นจุดที่แม่น้ำยวงและแม่น้ำเงาไหลมาบรรจบกัน เป็นแม่น้ำที่ใสสะอาด สามารถมองเห็นภาพที่สวยงสมได้ เช่น โขดหิน และฝูงปลา โดยเฉพาะในฤดูแล้ง นอกจากนี้ยังมีเกาะแก่งที่สวยงาม เส้นทางของลำน้ำคดเคี้ยว เหมาะกับการผจญภัย ตกปลาและตั้งแคมป์ มีระยะทางห่างจากที่ว่าการอำเภอสบเมยประมาณ 15 กิโลเมตร
4. น้ำตกแม่วะหลวง สูงประมาณ 35 เมตร อยู่ห่างทางหลวงหมายเลข 105 ประมาณ 4 กม. ท้องที่บ้านแม่วะหลวง ต.แม่วะ อ.ท่าสองยาง จ.ตาก มีน้ำไหลตลอดปี
5. น้ำตกโอโละโกร เกิดจากลำห้วยโอโละโกร อยู่ทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ของพื้นที่ เป็นน้ำตกที่สูงและสวยงาม มีความสูงไม่น้อยกว่า 150 เมตร มีน้ำตกตลอดทั้งปีแสดงให้เห็นสภาพป่าที่ยังอุดมบูรณ์ ยังไม่มีเส้นทางคมนาคมที่เข้าไปถึงน้ำตกแห่งนี้ นอกจากเดินเท้าใช้เวลาในการเดินทางไป-กลับ รวม 1 คืน 2 วัน สามารถท่องเที่ยวต่อจากดอยปุยหลวงได้ใช้เวลา 3 คืน 4 วัน
6. น้ำตกบูรณะประภา เกิดจากลำห้วยทีเปอโกร บ้านแม่เหว่ยโพคี อยู่ใกล้เส้นทางอำเภอแม่สอด – แม่สะเรียง เส้นทางเดินเท้าจากถนนเข้าไปประมาณ 500 เมตร
7. น้ำตกแม่แจ อยู่ห่างจากทางหลวงหมายเลข 105 ประมาณ 1 กม. ท้องที่บ้านแม่ลาคี ต.แม่วะหลวง อ.ท่าสองยาง จ.ตาก
8. น้ำตกตากลม เป็นลักษณะเป็นห้องสามารถยืนอาบน้ำได้ มีความสูง ประมาณ 18 เมตร และมีลมพัดจากบริเวณน้ำตกตลอดเวลา สามารถเข้าไปท่องเที่ยวไดโยใช้เส้นทางเดินศึกษาธรรมชาติ ด่านตรวจ-น้ำตกตากลมประมาณ 1.8 กิโลเมตร
9. จุดชมวิวดอยปุย (คุยหลวง) อยู่บนสันเขาดอยปุยหลวง ปัจจุบันยังไม่มีเส้นทางคมนาคมเข้าไปถึงนอกจากการเดินเท้าใช้เวลาไป-กลับ รวม 2 คืน 3 วัน จุดชมวิวทิวทัศน์แห่งนี้มีความสูงระดับ 1,500 เมตร จากระดับน้ำทะเลปานกลางสันดอยจะทอดความยาวตลอดแนวไปถึงเขตอำเภอออมก๋อย จ.เชียงใหม่ ในฤดูหนาวจะมีคลื่นทะเลหมอกและมีลมพัดเย็นสบายในฤดูร้อนเหมาะสำหรับนักท่องเที่ยวที่ชอบเดินป่าแบบผจญภัยและกางเต็นท์พักแรม
10. น้ำตกตะผิโกร เกิดจากลำห้วยมะกอกอยู่ในพื้นที่บ้านแม่สวดใหม่ หมู่ที่ 8 ต. แม่สวด อ.สบเมย คำว่าตะผิโกร เป็นภาษากะเหรี่ยงซึ่งแปลเป็นไทยว่า ห้วยมะกอก มีทั้งหมด 4 ชั้น ห่างจากทางหลวงหมายเลข 105 (แม่สะเรียง-แม่สอด)กม.ที่ 193-194 ชั้นที่ 1 ระยะทาง 250 เมตร สูง 8 เมตร ชั้นที่ 2 ระยะทาง 300 เมตร สูง 20 เมตร ชั้นที่3 ระยะทาง 640 เมตรสูง 10 เมตร ชั้นที่ 4 ระยะทาง 700 เมตร สูง 25 เมตร
11. ออบแม่หลุย เป็นโตรกเขาหน้าผาสูงชันกลางลำห้วยแม่หลุย ระหว่างบ้านแม่หลุยหลวงแม่หลุยบน แบ่งเป็น 2 ช่วง ความยาวของออบ ประมาณ 150 เมตร และ 300 เมตร ข้างหน้าผาบางจุกพบหินย้อยสีแดงและสีส้ม ซึ่งชาวบ้านเรียกว่า “เลือดผา” เป็นแหล่งท่องเที่ยวที่เชื่อมโยงกับน้ำตกแม่หลุย การเดินทางไปกลับจากที่ทำการอุทยานแห่งชาติแม่เงาใช้เวลา 1 วัน
12. ถ้ำปลา มีลักษณะคล้ายกับถ้ำปลาที่อุทยานแห่งชาติถ้ำปลา-ผาเสื่อ ที่จังหวัดแม่ฮ่องสอน ถ้ำปลาที่พบอยู่ใกล้กับแม่น้ำเงาทางเหนือของบ้านนาดอย ปัจจุบันเป็นที่ตั้งของบ้านสบแม่แพ ภายในถ้ำจะมีปลาอยู่เป็นจำนวนมากแล้วเป็นชนิดเดียวกันกับที่อุทยานแห่งชาติถ้ำปลา-ผาเสื่อ ที่จังหวัดแม่ฮ่องสอน ชาวบ้านเกิดความเชื่อกันว่าเป็นปลาศักด์สิทธ์หากใครนำมาทำอาหารรับประทานจะเกิดภัยพิบัติ
13. ครูบาผาผ่า … ประวัติของพระครูปัญญาวรวัตร (ครูบาผาผ่า)
ครูบาผาผ่า เป็น พระสุปฏิปันโน ผู้เปี่ยมไปด้วยเมตตาบารมี มีศีลจารวัตรยึดมั่นในสัมมาปฏิบัติ ถือมังสะวิรัติ เคร่งครัดในพระกัมมัฏฐาน มีสมาธิแก่กล้ามีเจโตปริญาณสามารถหยั่งรู้จิตใจของคนอื่น และเหตุการณ์ล่วงหน้าได้ ครูบาผาผ่า นามเดิม ชื่อ สวน คัมภีระ เกิดที่หมู่บ้านผาผ่า ตำบลแม่คะตวน อำเภอแม่สะเรียง (ในขณะนั้น) จังหวัดแม่ฮ่องสอน ตรงกับวันพฤหัสบดีที่ 26 ธันวาคม 2432 ขึ้น 2 ค่ำ เดือน 2 ปีฉลู จุลศักราช 1251 บิดาชื่อนายปั๋น มารดาชื่อนางธิ มีพี่น้อง 4 คนเด็กชายสวน
เป็นเด็กที่ว่านอนสอนง่าย มีเมตตาธรรมไม่รับประทานเนื้อสัตว์ และไม่ฆ่าสัตว์ตัดชีวิต เมื่อถึงวัยศึกษาเล่าเรียน มารดาได้นำไปฝากเป็นศิษย์ครูบาเต๋จ๊ะ เจ้าอาวาสวัดผาผ่า เมื่ออายุได้ 15 ปี ท่านได้เล่าเรียนหนังสือพื้นเมืองลานนาไทย ท่องสวดมนต์เจ็ดตำนานได้แคล่วคล่อง พออายุได้ 17 ปี จึงได้รับการบรรพชาเป็นสามเณร และได้ศึกษาคัมภีร์มูลกัจจายณ์พระสูตรและพุทธมนต์คาถาและพระกัมมัฏฐาน จนมีความรู้ความสามารถและมีจิตสมาธิแกกล้าแต่เยาว์วัย จนอายุล่วงได้ 21 ปี จึงได้รับการอุปสมบทเป็นพระภิกษุ ณ พัทธสีมาวัดผาผ่า ได้นามฉายาว่า “ปัญญาวโร” แปลว่า ผู้มีปัญญาอันประเสริฐ เมื่ออุปสมบทแล้วก็ได้เป็นเจ้าอาวาส วัดผาผ่าสืบแทนครูบาเต๋จ๊ะ มาจนสิ้นอายุขัย
แต่เดิมชาวบ้านแม่สะเรียงจำนวนมาก ได้หลั่งไหลกันไปทำบุญขอพรกับท่านพระครูบาศรีวิชัยที่จังหวัดเชียงใหม่ ซึ่งต้องเดินเท้าแรมคืน ครูบาศรีวิชัยเห็นความลำบากของพี่น้องชาวพุทธแม่สะเรียง จึงได้บอกว่าต่อไปไม่จำเป็นต้องมาทำบุญขอพรอาตมาถึงที่นี่ก็ได้ มีอะไรก็ให้ไปหา “ตุ๊น้อง” วัดดอยล้อมที่เมืองยวมก็ได้ คำว่าตุ๊น้อง ก็หมายถึงครูบาผาผ่านั่นเอง นับแต่นั้นมาชาวแม่สะเรียงก็พากันไปทำบุญขอพรจากท่านครูบาผาผ่ามากขึ้น ด้วยความเลื่อมใสศรัทธาท่านได้มรณภาพเมื่อวันที่ 6 กรกฎาคม 2504 รวมอายุได้ 72 ปี พระราชทานเพลิงศพเมื่อวันที่ 19 กุมภาพันธ์ 2505
ในงานพระราชทานเพลิงศพ 4 วัน 5 คืน ได้เกิดปรากฏการณ์มหัศจรรย์ขึ้นท่ามกลางพระสงค์ และประชาชนนับหมื่น กล่าวคือวันนั้น นอกจากจะเกิดสุริคลาสแล้ว ได้เกิดเป็นรูปวงกลมคล้ายดวงจันทร์-ดวงอาทิตย์เต็มดวงอยู่กลางจีวร ซึ่งใช้ขึงเป็นผ้าเพดานที่เผาศพ นับเป็นปาฏิหาริย์ครั้งสุดท้ายของท่านครูบาผาผ่าที่แสดงต่อประชาชน สร้างความตื่นตะลึงพรึงเพริดแก่พระสงฆ์และประชาชนโดยทั่วกัน
การคมนาคม
เส้นทางสู่อำเภอสบเมย ในอดีตเป็นทางชักลากไม้ ปัจจุบันมีเส้นทางคมนาคมติดต่อกับอำเภอต่างๆ ดังนี้ …
++ อำเภอสบเมยกับอำเภอแม่สะเรียง ระยะทาง 26 กิโลเมตร ทางหลวงหมายเลข 105 เป็นทางลาดยาง
++ อำเภอสบเมยกับจังหวัดแม่ฮ่องสอน ระยะทาง 190 กิโลเมตร ทางหลวงหมายเลข 105 และ 108 เป็นทางลาดยางตลอดเส้นทาง
++ อำเภอสบเมยกับอำเภอแม่สอด จังหวัดตาก ระยะทาง 205 กิโลเมตรทางหลวงหมายเลข 105 เป็นทางลาดยางตลอดเส้นทาง
การประกอบอาชีพ
ชาวอำเภอสบเมย มีอาชีพทางการเกษตรเป็นอาชีพหลักและมีอุตสาหกรรมขนาดเล็กหรืออุตสาหกรรมในครัวเรือน และประกอบอาชีพค้าขายรายย่อยบ้างเล็กน้อย ดังนี้…
1. การเกษตรกรรม พื้นที่เกษตรกรรมส่วนใหญ่เป็นที่ราบลุ่มแม่น้ำยวมและเนินเขาทั่วไป ลูกข้าวทั้งนาปีและนาปรัง หอม กระเทียม ถั่วเหลือง และถั่วลิสง
2. การอุตสาหกรรม เป็นอุตสาหกรรมในครัวเรือนขนาดเล็ก เช่น โรงสีข้าว
3. การเลี้ยงสัตว์ ส่วนใหญ่จะเลี้ยงไว้ใช้แรงงานและบริโภค เช่น ไก่ หมู วัว กระบือ
4. การหัตถกรรม ส่วนใหญ่ราษฎรจะผลิตไว้ใช้สอยและจำหน่ายเป็นบางส่วน เช่น ผ้าทอพื้นเมือง การจักรสาน
การสื่อสาร
อำเภอสบเมย ปัจจุบันยังเป็นพื้นที่ทุรกันดาร การสื่อสารไม่ค่อยสะดวก วิทยุ-โทรทัศน์รับสัญญาณได้เพียงบางจุดและบางสถานี ส่วนโทรศัพท์มีการให้บริการโทรศัพท์สาธารณะประมาณ 25 แห่ง
ขนบธรรมเนียมประเพณี
อำเภอสบเมย มีประชากรที่เป็นชาวเขาจำนวนมาก และมีคนพื้นเมืองเพียงบางส่วน วัฒนธรรมความเป็นอยู่จึงเรียบง่าย ใช้ภาษพื้นเมืองและภาษากะเหรี่ยงเป็นภาษาในการสื่อสาร เอกลักษณ์ทางวัฒนธรรมที่สืบทอดมาจนถึงปัจจุบัน ได้แก่ ภาษา การกินอยู่ การประกอบอาชีพ การทำบุญ ประเพณีดำหัวปีใหม่ ตานห๋วยสลาก งานปอย วัฒนธรรมบนพื้นที่สูงของชาวไทยภูเขาเผ่าต่างๆ เป็นต้น
ขอขอบคุณข้อมูลและภาพประกอบจาก
maehongson.go.th
vrtravelmaehongson.com
cddweb.cdd.go.th
khonluifon.com
thailandhub.net
